تکنولوژیِ سلطه

تکنولوژیِ سلطه، مجموعه‌ای از ابزارها، دانش‌هایِ تکنیکال و متدهایِ مهندسی‌شده در پارادایمِ سلطه است که هدفِ غاییِ آن، مهارِ همه‌جانبه‌یِ اراده و دستکاری در ساحتِ بیولوژیک و روانیِ جانداران است. در این ساحت، فناوری از رسالتِ نخستینِ خود که رهایی‌بخشی و تسهیلِ پیوند با هستی بود، منحرف گشته و به بازویِ اجراییِ استبدادِ فراگیر بدل می‌شود. این تکنولوژی با نفوذ به لایه‌هایِ زیرینِ زیست، از داروهایِ شیمیایی برای ایجادِ انفعالِ سیستماتیک گرفته تا ابزارهایِ نظارتی برای انهدامِ حریمِ خصوصی، سوژه را به ابژه‌ای کاملاً شفاف و قابلِ پیش‌بینی تبدیل می‌کند. از منظرِ هستی‌شناختی، تکنولوژیِ سلطه به دنبالِ جایگزینیِ خردِ جان‌مدار با یک عقلانیتِ الگوریتمیک است که در آن، جان تنها به مثابهٔ داده‌ای در محاسباتِ قدرت معنا می‌یابد. در این فضا، هرگونه ابداعِ تکنولوژیک، به جایِ تقویتِ کرامتِ مطلقِ جان، در جهتِ تقویتِ میله‌هایِ هستی‌شناسیِ حصر به کار گرفته می‌شود. در جهان آرمانی، ما خواهانِ گذار به فناوریِ جان‌دار هستیم؛ تکنولوژی‌ای که در هماهنگی با نظمِ طبیعت باشد و به جایِ غارتِ تنِ والایِ درختان یا تخدیرِ ذهنِ جانداران، در پیِ شکوفاییِ پتانسیل‌هایِ وجودیِ آن‌ها برآید. تکنولوژیِ سلطه با ایجادِ وابستگیِ مطلق و فلج کردنِ توانمندی‌هایِ طبیعی، سوژه را در وضعیتی از استحاله‌یِ هویت قرار می‌دهد که در آن، ابزار بر انسان و جان حاکم می‌گردد. برای مقابله با این ماشینِ سرکوب، نیاز به بیداریِ آگاهیِ مرزی است تا تکنولوژی از یوغِ الوهیتِ قدرت رها شده و دوباره در خدمتِ حیات قرار گیرد. این مفهوم، با استفاده از عقلانیتِ ابزاری، نابودیِ پیوندهایِ عاطفی و هستی‌شناختی را به عنوانِ «پیشرفت» توجیه می‌کند. در نهایت، تکنولوژیِ سلطه، تجسدِ اراده‌یِ معطوف به قدرت در کالبدِ ماشین است که با مکانیکی کردنِ زیستن، ساحتِ مقدسِ جان را به عرصه‌یِ آزمایش‌هایِ بی‌رحمانه و مهارِ دائمی تقلیل می‌دهد و تنها از طریقِ یک انقلابِ استعلایی است که می‌توان افسارِ این قدرتِ لجام‌گسیخته را به دستِ اخلاق و شفقت سپرد.