یگانگی

یگانگی، در چارچوبِ نظام‌هایِ اقتدارگرا، مفهومی تحریف‌شده است که بر تمرکزِ مطلقِ منابع و حقوق در یدی واحد دلالت دارد. این واژه، نه به معنایِ همبستگیِ وجودی، بلکه به مثابهٔ وحدانیتِ سلطه عمل می‌کند که در آن، هرگونه کثرت و مشارکت سرکوب می‌شود. یگانگی، ریشه در ترس‌هایِ دیرینِ بشر دارد؛ ترسی که جاندار را بر آن می‌دارد تا برایِ در امان ماندن از ناملایمات، قدرتی مافوق و دست‌نیافتنی خلق کند و بر آستانِ آن به خاک افتد. این پارادایمِ سلطه است که در آن، یگانگی به ابزاری برایِ توجیهِ برتریِ یک طبقه یا یک موجود بر تمامِ هستی بدل می‌گردد. در این ساحت، یگانگیِ قدرت به زایشِ برتری‌طلبی می‌انجامد و سایه‌دارِ کسانی می‌شود که طالبِ رسیدن به جاه و مالکانِ دنیا خطاب شدن هستند. از منظرِ معرفت‌شناختی، یگانگی سدی در برابرِ شکوفاییِ خردِ جمعی است؛ چرا که با ادعایِ مالکیتِ بر حقیقت، هرگونه نقد و مجادله را به چوپِ تکفیر می‌راند. در نظامِ یگانگی، مفاهیمی چون تقدس و خلیفگی پدید می‌آیند تا فاصله‌ای هستی‌شناختی میانِ حاکم و محکوم ایجاد کنند. این یکتاییِ کاذب، جهانِ واقع را به نفعِ پندارهایِ آلوده به قدرت مصادره می‌کند و با تقسیطِ قدرت مخالفت می‌ورزد. یگانگی، جانی را که باید در پیوند با کلِ هستی باشد، به انزوایِ حاکمیتِ مطلق می‌کشاند و او را به خدایی بدل می‌کند که برایِ اثباتِ خویش، نیازمندِ قربانی کردنِ دیگر جانداران است. در این ساختار، خرد جایِ خود را به وحدانیتِ صلب داده و پویاییِ زندگی در پایِ ثباتِ قدرتِ واحد ذبح می‌شود. گذار از این وضعیت، مستلزمِ پذیرشِ شرکِ ساختاری و تقسیمِ بنیادینِ توانِ عمل میانِ تمامِ اجزایِ جان‌دارِ عالم است. یگانگی، تا زمانی که به معنایِ انحصارِ اراده باشد، دشمنِ اصیلِ آزادی و برابری باقی خواهد ماند.